Bài học hay

https://baihochay.com

Giải bài tập nâng cao ngữ văn 6, Đặc điểm của thơ năm chữ

Hướng dẫn giải ngữ văn 6, Phần tập làm văn, Chương III. Tập làm thơ bốn chữ và thơ năm chữ - Đặc điểm của thơ năm chữ
Thơ năm chữ là thể thơ mỗi dòng gm năm tiếng. Trong văn học dân gian thì gọi là th văn năm (mi câu năm âm tiết). Còn trong văn học bác học thì gọi đây là thơ ngũ ngôn. Như vậy có thể khẳng định thể thơ năm chữ cũng xuất hiện từ xa xưa và được lưu hành nhiều trong văn học dân gian cũng như trong văn học bác học. ở văn học dân gian, nhiu nhất là th hát dặm Ngh - Tĩnh :
Kể trong nhà đói kh
Trời giá rét căm căm
Nơi ướt để mẹ nằm
Nơi khô xê con lại
Ch khô bồng con lại...
Còn trong văn học bác học thì thể thơ năm chữ (ngũ ngôn) được dùng nhiều hơn thể thơ bốn chữ. Đặc biệt là ở thơ chữ Hán. Chẳng hạn như bài Tăng th (Ghét chuột) của Nguyễn Bnh Khiêm, Sở kiến hành (Những điều trông thấy) của Nguyn Du,... Cho đến nay, th thơ năm chữ vẫn được các nhà thơ hiện đại sử dụng.

Xét v nội dung, thể thơ năm chữ cũng giống như thể thơ bn chữ, tức là cũng k chuyện, kể việc, kể người. Nhưng nếu như th thơ bốn chữ thường đ cập tới những đề tài đơn gin, phù hợp với tâm lí tr em thì th thơ năm chữ có nội dung phản ánh phong phú và lớn lao hơn. Có những bài thơ phn ánh những vn đề xã hội sâu sc như: tố cáo tội ác của bọn quan lại, tố cáo những bất công vô lí trong xã hội cũ (Ghét chuột - Nguyễn Bnh Khiêm ; Những điều trông thấy – Nguyn Du). Lại có những bài thơ thể hin ni nim tâm sự của các tác giả trước cuộc đời (ông đồ - Vũ Đình Liên ; Tiếng thu - Lưu Trọng Lư). Trong văn học hiện đại sau Cách mạng tháng Tám, thể thơ năm chữ còn đ cập đến nhiều nội dung khác nữa như : ca ngợi lãnh tụ (Đêm nay Bác không ng - Minh Huê) ; ca ngợi anh bộ đội Cụ Hồ (C nước – T Hữu) ; miêu tả thiên nhiên (Mm non - Võ Quảng) ; ca ngợi tình cảm gia đình (Thăm lúa - Hoàng Trung Thông; Lời ru của mẹ - Xuân Quỳnh).

Xét v hình thức, thể thơ năm chữ cũng phong phú hơn thể thơ bốn chữ. Cách ngt nhịp của th thơ năm chữ thường là 3/2, hoặc 2/3 :
Anh đội viên / nhìn Bác
Càng nhìn / lại càng thương
Người Cha / /mái tóc bạc
Đốt la / cho anh nằm...
                                                        (Minh Hu - Đêm nay Bác không ng)
Tất nhiên cũng có những trường hợp đan xen thêm một số cách ngt nhịp khác như 1/2/2 ; 1/4...
Mầm non / mắt lim dim
nhìn / qua k
Thấy / mây bay / hối hả
Thấy / lất phất / mưa phùn
Rào rào / trận lá tuôn
Rải vàng / đầy mt đất
Rng cây / trông thưa thớt
Như/ chỉ cội / với cành.
                                                           (Võ Qung – Mm non)
Còn vần được gieo ở th thơ năm chữ thường là vần chân (có thể là vần lin hoặc vần cách). Vần thơ thay đổi, không nhất thiết là vần liên tiếp, số câu cũng không hạn định. Bài thơ thường được chia khổ, mỗi khổ bốn câu, nhưng cũng có khi hai câu hoc sáu câu. Một số trường hợp không chia khổ.
Với những đặc điểm trên thì thơ năm chữ có th được viết theo hai phương thức : Phương thức tự sự (kể chuyện) và phương thức trữ tình (bộc lộ tình cảm). Có thể phản ánh những nội dung đơn giản (thơ viết cho thiếu nhi) hoặc những nội dung lớn lao sâu sc (đề cập tới những vấn đ có tính xã hội).
 
Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây